Pojęcia z zakresu prawa upadłościowego, które są istotne w sprawach o przestępstwa gospodarcze.

W art. 300 § 1 k.k., który to przepis reguluje przestępstwo działania na szkodę wierzyciela – udaremniania majątku celem utrudnienia zaspokojenia wierzytelności, ustawodawca posługuje się kilkoma pojęciami, które swoje źródło mają w prawie upadłościowym. Chodzi mianowicie o pojęcia niewypłacalności oraz upadłości, jak również o pojęcia zagrożenia niewypłacalnością czy upadłością. Aby prawidłowo zrozumieć omawiany przepis kodeksu karnego należy odwołać się do ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze.

Właściwa interpretacja tych pojęć ma bardzo duże znaczenie w sprawach o przestępstwo z art. 300 § 1 k.k. Zgodnie z tym przepisem, przestępstwo popełnia jedynie ten dłużnik, który znajduje się w jednym z tych „stanów”. Jeśli dłużnik nie znajduje się stanie grożącej mu upadłości lub niewypłacalności to nie popełnia przestępstwa, nawet gdyby jego działania były w sposób oczywisty wymierzone w interesy wierzycieli. Wynika to z tego, że przepis ma chronić wierzycieli przed nieuczciwymi dłużnikami, których sytuacja finansowa jest tak zła, że każde kolejne rozporządzenie mieniem oznacza, iż wierzyciele nie będą mogli zostać zaspokojeni. Jednocześnie ochrona prawna wynikająca z przepisu art. 300 § 1 k.k. nie dotyczy sytuacji, w której dłużnik jest w dalszym ciągu wypłacalny, gdyż wtedy wierzyciel powinien korzystać z instytucji prawa cywilnego, a prawo karne stosować w ostateczności.

Dwa omawiane pojęcia są ze sobą ściśle powiązane. Zgodnie z art. 10 ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Dłużnik niewypłacalny natomiast, w myśl art. 11 ust 1, to taki dłużnik, który nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. W odniesieniu do osób prawnych przesłanki niewypłacalności są zaostrzone. Osobę prawną (np. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, spółkę akcyjną) uważa się za niewypłacalną także wtedy, gdy jej zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje.

Zatem dłużnikiem, wobec którego może zostać ogłoszona upadłość jest podmiot, który nie płaci zaległych rachunków i innych zobowiązań pieniężnych, nawet jeśli ma majątek niezbędny na zapłatę tych zobowiązań. Oczywiście ocena, czy zachodzi już taki stan rzeczy powinna zostać dokonana indywidualnie w odniesieniu do każdego dłużnika, w oparciu o jego dokumenty księgowe.

Należy pamiętać, że przepis art. 300 § 1 k.k. mówi o zagrożeniu niewypłacalnością lub upadłością. Oznacza to, że dłużnik nie musi jeszcze być niewypłacalny aby to przestępstwo popełnić. Jeśli wszystko wskazuje na to, że wkrótce dojdzie do sytuacji, w której dłużnik straci możliwość regulowania swoich zobowiązań, to wtedy już można mówić o stanie zagrożenia niewypłacalnością. Stan zagrożenia musi być realny. Oznacza to, przypadek, w którym każdy profesjonalista – przedsiębiorca, analizując sytuację prowadzonej przez siebie firmy oceniłby, że wkrótce dojdzie do sytuacji, gdy konieczne będzie ogłoszenie upadłości z uwagi na niewypłacalność.

Zagrożenie upadłością następuje natomiast w chwili, gdy dłużnik zaprzestał płacenia długów, a nawet gdy istnieje bezpośrednie niebezpieczeństwo zaprzestania płacenia długów, np. dlatego, że stracił ważne źródło dochodów lub zaciągnął zbyt wiele zobowiązań w odniesieniu do aktualnej kondycji finansowej.

To po stronie oskarżyciela – Prokuratora lub wierzycieli leży obowiązek dowodzenia, że zaistniał stan zagrożenia upadłością lub zagrożenia niewypłacalnością. Jednak dłużnik ma możliwość, a czasami jest wręcz zmuszony, do podjęcia aktywnej obrony, tak aby wykazać przed sądem karnym, że nie zachodziły przesłanki do uznania, że zostało spełnione omawiane znamię przestępstwa z art. 300 § 1 k.k.

kontakt tel. 697 053 659 lub 22 629 00 36

 

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • RSS
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • Poleć
  • LinkedIn
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Pojęcia z zakresu prawa upadłościowego, które są istotne w sprawach o przestępstwa gospodarcze.

  1. Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu.
    Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Wasza prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    aplikant adwokacki Patrycja Ponikowska

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


5 × 2 =

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>